tarihçe sayfası


İzmir'li Şair Homeros...

     İlyada ve Odysseia isimli efsanevi yapıtları günümüze kadar ulaşmış olan tarihin ilk ve en büyük şairi Homeros, İzmirde doğmuştu. Halikarnaslı Tarihçi baba Heredotos'a göre İ.Ö.850 yıllarında yaşadığı ileri sürülen Homeros kadar gelmiş geçmiş tüm dünya halklarını etkilemiş bir başka ozan daha yoktur.
     Homeros'a yedi kent sahip çıkarak, kendi hemşehrileri olduğunu iddia etmişlerdir. Bu kentler içindeki Salamis, Argos, Atina ve Rodos'ta, Homeros'un yaşadığını ileri sürmek bilim dışıdır.Çünkü Homeros destanlarını bir Anadolu lehçesi olan İyonca-Aiolya'nın sınır kenti İzmir'dir. Bu sözlü şairler daha sonra yazıya geçirilmiştir. Ayrıca o çağlarda bu eserleri Yunanistan'da değil yazılacak, okuyacak ve anlayacak bir kültür düzeyinin bulunabilmesi imkansızdır.Homeros'tan ancak 200 yıl  sonra örneğin bir Solon alışveriş için geldiği Anadolu'da okuma yazma öğrenebilmiştir.
    Homeros'un Sakızlı olduğunu gösterecek en ufak bir işaret ve belge de yoktur (Yalnızca  Homeros'un Sakız'a sürgün gittiğine dair söylentiler vardır, bu bağlamda adada Homeros Kayalıkları diye isimlendirilen bir yer bulunmaktadır). Geriye Kolophon (Değirmendere) ve Smyrna (İzmir) kalmaktadır.
   
    İlyada Destanı
    Homeros'un baş yapıtı "İlyada" Destanı, Greklerle, Anadolu'lu Troya halkı arasında on yıl süren savaşların son kırk günlük bölümünü içerir. Yaklaşık 16.000 mısradan oluşmuştur. Yurt sevgisi ile tutuşan Homeros, bu destanında açık ve net olarak Troyalıları tutmuş,Yunanlı önder ve savaşçıları gaddar ve saldırgan olarak olarak göstermiştir. Onun Anadolu'lu olduğunu gösteren en büyük delil de budur. Homeros'un ikinci yapıtı "Odysseia" Destanı ise, Troya savaşlarından on sene sonraki dönemi anlatır.Bu destanda, "Odysseus" isimli bir savaşçının yurduna dönmek için gösterdiği çaba işlenir. Yaklaşık 12.000 mısradır.
     Anadolu Uygarlıklarının en eski tarih ve kültür kaynakları olan "İlyada" ve "Odysseia" Destanları, Dünya Edebiyatının en çarpıcı metinleri olarak günümüz yaşamında etkisini tüm şiirselliği ile sürdürmektedir.

    Meles Çayı... 
   Aristotales, Homeros'un doğumunu şöyle anlatır: "Anadolu'ya İyon göçleri sırasında İos Adası'nın bir kızı olan Kriteis, bir ilah tarafından hamile kalır. Bu kadın Egina'ya kaçarsa da, korsanlar, kadını İzmir'de Lidya Kralı Maion'a sunarlar. Kral,kadına aşık olur ve onunla evlenir.Bir süre sonra Kriteis, Meles Çayı kenarında Homeros'u doğurur ve akabinde ölür. Maion bu kendinden olma-    yan çocuğu büyütür ve ona doğduğu yeri vurgulayan "Melesigenes" (Meles'in çocuğu) ismini verir.        
    Anikçağın çeşitli yazarları Homeros'un yaşantısı hakkında farklı şeyler söylemelerine karşın birleştikleri iki önemli konu vardır: Kör olan Homeros, İzmir doğumludur ve bu şair Meles Çayı'nın kıyısında şiirlerini söylemiş, çayın denize kavuşmak için kıvrıla fışkıra ilerlediği yörelerde lir çalarak destanlar şakımıştır...
    Eski yazarlar, Meles Çayı'nın günümüzdeki Halkapınar Çayı olduğu konusunda birleşmişlerdir. Ancak, modern çağın yazarları, tarihçeleri ve arkeologları, Meles Çayı'nın Kemer Çayı olduğuna dair eğilime sahiptirler...
    "Deniz perilerine ismini veren ve kaynağından denize kadar yatağını kazan Meles, kentin kapıları önünde kolunu uzatır. Kaynadığı yer, denize doğru suları akan bir hamamdır (Diyana Hamamları).. Meles, mağaraların, evlerin ve ağaçlık korulukların arasından geçip gider. Meles çağıldamaz, bunun dalgaları sessiz ve usulca denize kavuşur. Bazen, denizin dalgaları köpürünce Meles'in dalgaları geri bile çekilir. Meles'in her tarafı balıkla doludur. Yaz, kış aynı seviyededir. Ne kurur ve ne de kükrer... Meles, serseri değildir, yatağını terk etmez, çünkü İzmir'in aşığıdır. Onun amacı, şehri öpe koklaya, yavaş yavaş sevişerek, denize ulaşmaktır..."


Tarihin En Büyük Şairi Homeros


Homeros, tarih boyunca edebiyata meraklı toplumlar için baştacı edilmiş efsanevi bir şairdir.



Homeros, hör bir şairdi. Onu lir çalarken gösteren bu eskiz, Halikarnas Balıkçısı tarafından yapılmıştır.